Súgandi / Saga & fólk
SÚGANDI · SUÐUREYRI
Saga & fólk
Fjörðurinn, fólkið og sögurnar sem mótuðu Suðureyri.
Saga & fólk
SAGA & FÓLK
Fjörðurinn sem mótaði fólkið
Súgandafjörður á sér óvenju ríka sögu miðað við stærð samfélagsins. Hér hafa orðið til sögur um sjósókn, skáldskap, frumkvöðlastarf, stjórnmál, trú, listir og íþróttir — og fólkið úr firðinum hefur látið að sér kveða langt út fyrir Vestfirði.
TÍMALÍNA
Nokkur spor í sögunni
ÞINGMANNATAL SÚGFIRÐINGA
Úr Súgandafirði á Alþingi
Þingmannatalinu er skipt eftir eðli tengslanna: annars vegar Súgfirðingar með uppruna eða uppvöxt í firðinum og hins vegar þingmenn sem gegndu verulegum störfum á Suðureyri eða í Súgandafirði.
Súgfirðingar
Jón A. Hjaltalín
Staður · 1840–1908
Fæddur að Stað í Súgandafirði. Guðfræðingur, kennari, bókavörður í Edinborg og síðar skólastjóri. Konungkjörinn alþingismaður í tólf ár.
Æviágrip Alþingis ↗Gunnar M. Magnúss
Uppalinn á Suðureyri · 1898–1988
Rithöfundur og höfundur Skáldsins á Þröm. Sat sem varaþingmaður Reykvíkinga febrúar–maí 1955.
Æviágrip Alþingis ↗Kjartan Ólafsson
Laugar · f. 1933
Fæddur á Laugum í Súgandafirði. Alþingismaður Vestfirðinga 1978–1979 og landskjörinn varaþingmaður á nokkrum tímabilum 1974–1985.
Æviágrip Alþingis ↗Ingólfur Guðnason
Vatnadalur, Suðureyrarhreppi · 1926–2007
Fæddur í Vatnadal í þáverandi Suðureyrarhreppi. Sparisjóðsstjóri og hreppstjóri á Hvammstanga; alþingismaður Norðurlands vestra 1979–1983.
Æviágrip Alþingis ↗Ólafur Þ. Þórðarson
Staður · 1940–1998
Fæddur á Stað. Skólastjóri Barnaskólans á Suðureyri og oddviti Suðureyrarhrepps. Alþingismaður Vestfirðinga og 2. varaforseti sameinaðs þings 1983–1987.
Æviágrip Alþingis ↗Lilja Rafney Magnúsdóttir
Staður · f. 1957
Fædd á Stað. Fyrrverandi oddviti Suðureyrarhrepps og formaður Verkalýðs- og sjómannafélagsins Súganda. Alþingismaður Norðvesturkjördæmis og formaður atvinnuveganefndar 2026.
Æviágrip Alþingis ↗STAÐUR OG LAUGAR
Óvenjulegur þingmannaþráður úr sömu sveit
Æviágrip Alþingis sýna fjölskyldutengsl milli Kjartans Ólafssonar, Ólafs Þ. Þórðarsonar og Lilju Rafneyjar Magnúsdóttur. Þannig liggur sérstakur þráður frá Stað og Laugum inn í íslenska stjórnmálasögu frá áttunda áratugnum og fram á okkar daga.
Sterk starfstengsl við Súgandafjörð
Þessir þingmenn eru sýndir sérstaklega svo ekki sé ruglað saman uppruna og starfstengslum.
Heimildagrunnur: Æviágrip þingmanna frá 1845, Alþingi. Skráin er flokkuð eftir eðli tengsla við Súgandafjörð.
FÓLKIÐ ÚR FIRÐINUM
Fólk sem bar Súgandafjörð með sér
Safnið nær bæði til fólks sem fæddist eða ólst upp í firðinum og þeirra sem tengdust samfélaginu með starfi sínu. Það er hugsað sem lifandi safn sem við getum stækkað eftir því sem heimildir og myndir bætast við.
Gunnar M. Magnúss
Fæddur á Flateyri 1898 en ólst upp á Suðureyri. Rithöfundur, höfundur „Skáldsins á Þröm“ og varaþingmaður 1955.
Magnús Hj. Magnússon
Skáld og dagbókarhöfundur sem bjó í Súgandafirði. Dagbækur hans tengjast síðar tilurð Ólafs Kárasonar í Heimsljósi Halldórs Laxness.
Hans Kristjánsson
Fæddur á Suðureyri 1891. Sjómaðurinn sem lagði grunn að Sjóklæðagerð Íslands og þeirri 66°Norður-sögu sem nú spannar heila öld.
Auður Eir Vilhjálmsdóttir
Fyrsta konan sem vígð var til prests á Íslandi. Fyrsta prestsþjónusta hennar eftir vígslu var á Suðureyri haustið 1974.
Valdimar Örnólfsson
Fæddur á Suðureyri 1932. Skíðakappi, íþróttakennari og einn stofnenda Skíðaskólans í Kerlingarfjöllum; fánaberi Íslands á Vetrarólympíuleikunum 1956.
Gunnar H. Ólafsson
Fæddur á Suðureyri 1915 og menntaður arkitekt í Þrándheimi. Starfaði meðal annars að íslenskri skóla- og borgarbyggingarlist.
Benedikt G. V. Gunnarsson
Listmálari fæddur á Suðureyri 1929. Hann er einn þeirra listamanna sem tengja myndlistarsögu landsins við litla samfélagið í Súgandafirði.
Gísli Örn Garðarsson
Leikari og leikstjóri með ættartengsl við Suðureyri í gegnum móðurfjölskyldu sína.
Séra Jóhannes Pálmason
Sóknarprestur á Stað í Súgandafirði um áratugaskeið og virkur þátttakandi í samfélaginu. Myndasyrpur ↗
Sturla Jónsson
Hreppstjóri og oddviti í Súgandafirði um árabil, útgerðarmaður og áberandi forystumaður í samfélaginu á Suðureyri á 20. öld.
Fleiri Súgfirðingar
Hér bætum við áfram við fólki úr atvinnulífi, menningu, tónlist, íþróttum og samfélagsstarfi — með heimildum og myndum eftir því sem þær fást.
FRÁ SUÐUREYRI ÚT Í HEIM
66°Norður á rætur sínar hér
Hans Kristjánsson hóf tilraunir með sjófatnað á Suðureyri eftir að hafa kynnt sér sjóklæðagerð í Noregi. Sjóklæðagerð Íslands var síðan stofnsett í Reykjavík árið 1926. Heitið 66°Norður vísar til norðlægrar legu heimahaganna við Súgandafjörð.
Árið 2026 sneru um 170 starfsmenn fyrirtækisins aftur til Suðureyrar á aldarafmælisárinu til að heiðra upprunann.
Saga 66°Norður ↗100ár frá stofnun Sjóklæðagerðar Íslands
1926–2026
1926–2026
SÖGUR ÚR SÚGANDAFIRÐI
Staðirnir og sögurnar
HEIMILDIR & ÁFRAMHALD
Byggt á heimildum — og safnið heldur áfram að vaxa
Æviágrip Alþingis, söguefni um Suðureyri og heimildir um atvinnu-, menningar- og íþróttasögu eru grunnurinn. Við birtum ekki óstaðfestar ævisögur sem staðreyndir; nýtt efni verður bætt inn þegar heimild og tenging við Súgandafjörð hefur verið staðfest.
ÚR MYNDASAFNINU
Myndir & minningar
Næsti styrkur síðunnar verður ljósmyndasafnið: mannamyndir, gamlar götumyndir og myndir úr atvinnu- og félagslífi. Við notum aðeins myndir sem við höfum heimild til að birta.